Χιλιάδες ακαδημαϊκοί, εκπαιδευτικοί και γονείς απ’ όλο
τον κόσμο ανησυχούν για τις επιπτώσεις του ομώνυμου τεστ του ΟΟΣΑ και αξιώνουν
το σταμάτημά του.
Σε μια δραματική επιστολή προς τον διευθυντή του
προγράμματος Διεθνούς Αξιολόγησης Μαθητών (PISA), δρα Αντρέας Σλάισερ,
ακαδημαϊκοί, εκπαιδευτικοί και γονείς από όλο τον κόσμο εκφράζουν έντονη
ανησυχία για τις επιπτώσεις του τεστ PISA (Πίζα), το οποίο βρίσκεται στον 14ο
χρόνο διεξαγωγής του, και καλούν για την παύση του.
Η προσέγγιση που υιοθετούν οι συντάκτες της επιστολής
είναι αυστηρά εκπαιδευτική. Αναδεικνύει με συντομία τη ζημιά που προκαλούν οι
έρευνες αυτές στα σχολεία, τους μαθητές, τους εκπαιδευτικούς και τη διδασκαλία.
Η πρωτοβουλία εμφανίστηκε στο Διαδίκτυο (
http://oecdpisaletter.org/)
πέρσι τον Απρίλη και από τον Μάιο της ίδιας χρονιάς μέχρι φέτος τον Ιανουάριο
συγκέντρωσε κάτι παραπάνω από 2.300 υπογραφές υποστήριξης. Αντίστοιχη κίνηση
έχει ξεκινήσει και από εκπαιδευτικούς όλων των βαθμίδων καθώς και γονείς και
στη χώρα μας.
Διαφορετικές φωνές
Γύρω από την πρωτοβουλία αυτή συγκεντρώθηκαν αρκετά
διαφορετικές φωνές από τον χώρο των επιστημών της αγωγής. Η πολυφωνία αυτή
τονίζει τον οξυμένο χαρακτήρα των προβλημάτων που δημιουργούν στα σχολεία οι
έρευνες της PISA και αναδεικνύει την ανάγκη να σταματήσουμε τη διεξαγωγή τους.
Στη χώρα μας ο διεθνής διαγωνισμός PISA του Οργανισμού
Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) θα πραγματοποιηθεί από 2 Μαρτίου
έως και 3 Απριλίου και θα συμμετάσχουν 231 δημόσια και ιδιωτικά Γυμνάσια,
Γενικά Λύκεια και Επαγγελματικά Λύκεια.
Αλλά ας δούμε το θέμα στην ουσία του γιατί είναι
εξόχως σοβαρό. Να υπενθυμίσουμε ότι το πρόγραμμα PISA είναι γνωστό σε όλο τον
κόσμο ως ένα εργαλείο ιεραρχικής κατάταξης των χωρών (μελών του ΟΟΣΑ και άλλων)
ανάλογα με τη μέτρηση των ακαδημαϊκών επιδόσεων των 15χρονων μαθητών στα
μαθηματικά, τη φυσική και την ανάγνωση.
Τα αποτελέσματα του προγράμματος, που διεξάγεται κάθε
τρία χρόνια, έχουν αρχίσει να επηρεάζουν βαθιά τις εκπαιδευτικές πρακτικές
πολλών χωρών, ενώ ακριβώς στη βάση των αποτελεσμάτων κράτη αναμορφώνουν τα
εκπαιδευτικά τους συστήματα, ελπίζοντας να βελτιώσουν τη θέση τους στην
κατάταξη. Σε πολλές χώρες η απουσία προόδου στο πρόγραμμα PISA οδηγεί σε
δηλώσεις περί κρίσης και σοκ, οι οποίες ακολουθούνται από εκκλήσεις για
παραιτήσεις και από εκτεταμένες μεταρρυθμίσεις στο πνεύμα του προγράμματος.
Στην 42η θέση
Να υπενθυμίσουμε ότι με την ανακοίνωση των τελευταίων
αποτελεσμάτων της έκθεσης PISA του ΟΟΣΑ για τη χώρα μας, πριν από περίπου έναν
χρόνο, η Ελλάδα βρέθηκε στην 42η θέση, μεταξύ των 65 χωρών που συμμετείχαν,
σημειώνοντας πτώση 17 θέσεων.
Ο Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης
(ΟΟΣΑ), με εργαλείο το Διεθνές Πρόγραμμα Αξιολόγησης Μαθητών/-τριών PISA
πρωτοστατεί στην πολιτική επιτήρησης, συμμόρφωσης, πιστοποίησης «εκπαιδευτικών
προϊόντων» και «εκπαιδευτικών υπηρεσιών» και ανταγωνισμού. Ο πανεπιστημιακός
Γιώργος Μαυρογιώργος επισημαίνει ότι ο ΟΟΣΑ, με «συμβουλευτικές εκθέσεις»,
εμπορεύεται εμπειρογνωμοσύνη για την άσκηση πολιτικής και στην εκπαίδευση.
Με τα δοκίμια αξιολόγησης προωθεί συγκεκριμένη
αντίληψη για τη σχολική γνώση, τη διδασκαλία, τη μάθηση, τη σχολική επιτυχία,
τον μαθητή κ.ά. και υποδηλώνει ένα σύστημα αρχών, αντιλήψεων και επιλογών που
προβάλλουν (και ώς έναν βαθμό επιβάλλουν) αντίστοιχες αρχές στην οργάνωση της
ίδιας της εκπαιδευτικής διαδικασίας.
«Προκαλεί ζημιά σε σχολεία και μαθητές»
Τι φοβούνται οι 2.300 που υπογράφουν την
επιστολή
«Αγαπητέ δόκτορα Σλάισερ, απευθυνόμαστε σε εσάς, ως
διευθυντή του Προγράμματος Διεθνούς Αξιολόγησης Μαθητών (PISA) του ΟΟΣΑ.
Ανησυχούμε ειλικρινά για τις αρνητικές συνέπειες των κατατάξεων της PISA.
Μερικές από τις ανησυχίες είναι οι παρακάτω:
1. Το
πρόγραμμα PISA συμβάλλει στην κλιμάκωση ποσοτικών μετρήσεων και στη δραματική
αύξηση της εξάρτησης από αυτές. Το καθεστώς που επιβάλλει, με τον διαρκή κύκλο
των τεστ, βλάπτει τα παιδιά και αποδυναμώνει τις σχολικές τάξεις καθώς
αναπόφευκτα συνεπάγεται όλο και περισσότερα τεστ πολλαπλής επιλογής, περισσότερα
λεπτομερώς προσχεδιασμένα μαθήματα από «προμηθευτές» που βρίσκονται έξω από το
σχολείο – και λιγότερη αυτονομία για τους εκπαιδευτικούς. Με τον τρόπο αυτό το
πρόγραμμα PISA έχει αυξήσει ακόμη περισσότερο το άγχος που προϋπήρχε στα
σχολεία, θέτοντας σε κίνδυνο την ισορροπία μαθητών και εκπαιδευτικών.
2.
Επικεντρωνόμενο σε ένα περιορισμένο εύρος μετρήσιμων τομέων της εκπαίδευσης,
αποσπά την προσοχή από τομείς που είναι αδύνατο (ή λιγότερο δυνατό) να
μετρηθούν, όπως η φυσική αγωγή, η ηθική, η πολιτική και η αισθητική ανάπτυξη,
με αποτέλεσμα τον επικίνδυνο περιορισμό του συλλογικού φαντασιακού για το τι
είναι και το τι οφείλει να είναι η εκπαίδευση.
3. Η περιορισμένη εστίαση του ΟΟΣΑ στα σταθμισμένα τεστ διακινδυνεύει τη
μετατροπή της μάθησης σε πληκτική εργασία και τον θάνατο της χαράς της μάθησης.
Καθώς το πρόγραμμα PISA οδηγεί πολλές χώρες στον διεθνή ανταγωνισμό για τις
υψηλότερες επιδόσεις, ο ΟΟΣΑ έχει αποκτήσει τη δύναμη να διαμορφώνει την
εκπαιδευτική πολιτική σε όλο τον κόσμο, χωρίς να προηγηθεί καμία συζήτηση για
την αναγκαιότητα ή τους περιορισμούς των τελικών σκοπών του. Η μέτρηση μιας
μεγάλης ποικιλίας εκπαιδευτικών παραδόσεων και πολιτισμών με τη χρήση ενός
μοναδικού, περιορισμένου και προκατειλημμένου μέτρου σύγκρισης θα μπορούσε
τελικά να προκαλέσει ανεπανόρθωτη ζημιά στα σχολεία και τους μαθητές.
4. Οι εξελίξεις αυτές συγκρούονται εμφανώς με ευρέως αποδεκτές αρχές καλής
εκπαιδευτικής και δημοκρατικής πρακτικής. Καμία εκπαιδευτική μεταρρύθμιση,
οποιασδήποτε σημασίας, δεν μπορεί να αγνοεί τον ρόλο μη εκπαιδευτικών
παραγόντων, ανάμεσα στους οποίους κυρίαρχη σημασία έχει η κοινωνική και
οικονομική ανισότητα μιας χώρας. Σε πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ,
η ανισότητα έχει δραματικά αυξηθεί τα τελευταία 15 χρόνια, γεγονός που ερμηνεύει
το άνοιγμα της εκπαιδευτικής ψαλίδας μεταξύ πλούσιων και φτωχών και το οποίο
είναι αδύνατο να κλείσουν οι εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις, όσο επεξεργασμένες
κι αν είναι».
ΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΑ ΑΓΓΛΙΚΑ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΑΚΟΛΟΥΘΟ :
OPEN
LETTER TO ANDREAS SCHLEICHER, OECD, PARIS
Dear Dr. Schleicher:
We write to you in your
capacity as OECD’s director of the Programme of International Student
Assessment (PISA). Now in its 13th year, PISA is known around the world as an
instrument to rank OECD and non-OECD countries (60+ at last count) according to
a measure of academic achievement of 15 year old students in mathematics,
science, and reading. Administered every three years, PISA results are
anxiously awaited by governments, education ministers, and the editorial boards
of newspapers, and are cited authoritatively in countless policy reports. They
have begun to deeply influence educational practices in many countries. As a
result of PISA, countries are overhauling their education systems in the hopes
of improving their rankings. Lack of progress on PISA has led to declarations
of crisis and “PISA shock” in many countries, followed by calls for
resignations, and far-reaching reforms according to PISA precepts.
We are frankly concerned about
the negative consequences of the PISA rankings. These are some of our concerns:
-while standardized testing has
been used in many nations for decades (despite serious reservations about its
validity and reliability), PISA has contributed to an escalation in such
testing and a dramatically increased reliance on quantitative measures. For example,
in the United States, PISA has been invoked as a major justification for the
recent “Race to the Top” program, which has increased the use of standardized
testing for student-, teacher-, and administrator evaluations, which rank and
label students, as well as teachers and administrators according to the results
of tests widely known to be imperfect (see, for example, Finland’s unexplained
decline from the top of the PISA table);
-in education policy, PISA,
with its three-year assessment cycle, has caused a shift of attention to
short-term fixes designed to help a country quickly climb the rankings, despite
research showing that enduring changes in education practice take decades, not
a few years to come to fruition. For example, we know that the status of
teachers and the prestige of teaching as a profession has a strong influence on
the quality of instruction, but that status varies strongly across cultures and
is not easily influenced by short-term policy;
-by emphasizing a narrow range
of measurable aspects of education, PISA takes attention away from the less
measurable or immeasurable educational objectives like physical, moral, civic,
and artistic development, thereby dangerously narrowing our collective
imagination regarding what education is and ought to be about;
-as an organization of economic
development, OECD is naturally biased in favor of the economic role of public
schools. But preparing young men and women for gainful employment is not the
only, and not even the main goal of public education, which has to prepare
students for participation in democratic self-government, moral action, and a
life of personal development, growth, and well-being;
-unlike United Nations (UN)
organizations such as UNESCO or UNICEF that have clear and legitimate mandates
to improve education and the lives of children around the world, OECD has no
such mandate. Nor are there, at present, mechanisms of effective democratic
participation in its education decision-making process;
-to carry out PISA and a host
of follow-up services, OECD has embraced “public-private partnerships” and
entered into alliances with multi-national for-profit companies, which stand to
gain financially from any deficits—real or perceived—unearthed by PISA. Some of
these companies provide educational services to American schools and school
districts on a massive, for-profit basis, while also pursuing plans to develop
for-profit elementary education in Africa, where OECD is now planning to
introduce the PISA program;
-finally, and most importantly:
the new PISA regime, with its continuous cycle of global testing, harms our
children and impoverishes our classrooms, as it inevitably involves more and
longer batteries of multiple-choice testing, more scripted “vendor”-made
lessons, and less autonomy for our teachers. In this way PISA has further
increased the already high stress-level in our schools, which endangers the
well-being of our students and teachers.
These developments are in overt
conflict with widely accepted principles of good educational and democratic
practice:
-no reform of any consequence
should be based on a single narrow measure of quality;
-no reform of any consequence
should ignore the important role of non-educational factors, among which a
nation’s socio-economic inequality is paramount. In many countries, including
the United States, inequality has dramatically increased over the past 15
years, explaining the widening educational gap between rich and poor which
education reforms, no matter how sophisticated, are unlikely to redress;
-an organization like OECD, as
any organization that deeply affects the life of our communities, should be
open to democratic accountability by members of those communities.
We are writing not only to
point out deficits and problems. We would also like to offer constructive ideas
and suggestions that may help to alleviate the above mentioned concerns. While
in no way complete, they illustrate how learning could be improved without the
above mentioned negative effects:
-develop alternatives to league
tables: explore more meaningful and less easily sensationalized ways of
reporting assessment outcomes. For example, comparing developing countries,
where 15-year olds are regularly drafted into child labor, with first world
countries makes neither educational nor political sense and opens OECD up for
charges of educational colonialism;
-make room for participation by
the full range of relevant constituents and scholarship: to date, the groups
with greatest influence on what and how international learning is assessed are
psychometricians, statisticians, and economists. They certainly deserve a seat
at the table, but so do many other groups: parents, educators, administrators,
community leaders, students, as well as scholars from disciplines like
anthropology, sociology, history, philosophy, linguistics, as well as the arts
and humanities. What and how we assess the education of 15 year old students
should be subject to discussions involving all these groups at local, national,
and international levels;
-include national and
international organizations in the formulation of assessment methods and
standards whose mission goes beyond the economic aspect of public education and
which are concerned with the health, human development, well-being and
happiness of students and teachers. This would include the above mentioned
United Nations organizations, as well as teacher, parent, and administrator
associations, to name a few;
-publish the direct and
indirect costs of administering PISA so that taxpayers in member countries can
gauge alternative uses of the millions of dollars spent on these tests and
determine if they want to continue their participation in it;
-welcome oversight by
independent international monitoring teams which can observe the administration
of PISA from the conception to the execution, so that questions about test
format and statistical and scoring procedures can be weighed fairly against
charges of bias or unfair comparisons;
-provide detailed accounts
regarding the role of private, for-profit companies in the preparation,
execution, and follow-up to the tri-annual PISA assessments to avoid the
appearance or reality of conflicts of interest;
-slow down the testing
juggernaut. To gain time to discuss the issues mentioned here at local,
national, and international levels, consider skipping the next PISA cycle. This
would give time to incorporate the collective learning that will result from
the suggested deliberations in a new and improved assessment model.
We assume that OECD’s PISA
experts are motivated by a sincere desire to improve education. But we fail to
understand how your organization has become the global arbiter of the means and
ends of education around the world. OECD’s narrow focus on standardized testing
risks turning learning into drudgery and killing the joy of learning. As PISA
has led many governments into an international competition for higher test
scores, OECD has assumed the power to shape education policy around the world,
with no debate about the necessity or limitations of OECD’s goals. We are
deeply concerned that measuring a great diversity of educational traditions and
cultures using a single, narrow, biased yardstick could, in the end, do
irreparable harm to our schools and our students.
Sincerely,
ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΕΚΑΤΟΝΤΑΔΕΣ ΥΠΟΓΡΑΦΕΣ
